Ýangyndan Goraýyş Kelebek Klapan Gollanmasy

Ýangyn söndüriş ulgamlarynyň gurluşlarynda ýangyn goragly kebelek klapanlary örän köp ulanylýar.

Olar, esasan, suw akymyny dolandyrmak üçin ulanylýar. Olar çalt açylýar we ýapylýar. Olar ykjam we gurnamak aňsat.

Derweze klapanlary ýa-da globus klapanlary bilen deňeşdirilende, kebelek klapanlary has az iş güýjüni talap edýär. Bu bolsa olary uly diametrli turbageçirijiler üçin has amatly edýär.
Olary köplenç içerki ýangyn gidrant ulgamlarynyň, awtomatiki suw sepiji ulgamlarynyň, ýangyn nasoslarynyň çykyşlarynyň, zolaklaşdyrylan suw üpjünçilik ulgamlarynyň we daşarky ýangyn magistrallarynyň esasy turbalarynda tapyp bolýar.
Olar ýangyn söndüriş ulgamlarynda hemme ýerde bar. Şonuň üçin olar köplenç adaty zat hökmünde kabul edilýär.

1. Kelebek klapanyny "ýangyn goragy derejesi" näme üçin döredýär?

1.1 Ýangyndan goraýan kelebek klapanynyň kesgitlemesi.

Ýangyndan goraýjy kebelek klapanlary adatça ýangyn signaly kebelek klapanlary ýa-da ýöriteleşdirilen ýangyn klapanlary diýlip atlandyrylýar.

Ýangyndan goraýan kebelek klapan onuň daşky görnüşi ýa-da ady bilen kesgitlenmeýär.
Ol ýangyn söndüriş ulgamlarynda ulanmak üçin amatly bolan kebelek klapanyny aňladýar. Ol esasan gidrantda ýa-da suw sepýän turbalarda suw akymyny dolandyrmak üçin ulanylýar.

Adaty kebelek klapanyndan esasy tapawut şu:
Ol ot açyş merkezine hakyky wagt režiminde açylyş ýa-da ýapylyş signallaryny iberip bilýär.

Mundan başga-da, ýangyna garşy gorag klapany aşakdakylary öz içine alýan ekstremal ýangyn ulgamynyň şertlerinde ygtybarly işlemelidir:

*Uzak möhletli statik basyş
*Ýangyn söndüriji nasos işe girende basyşyň birden ýokarlanmagy
*Klapan işleýşi ýa-da ulgam çalşyrylyşy wagtynda suw çekiç
*Adatdan daşary ýagdaýlarda ygtybarly işleýiş

1.2 Ýangyn söndüriş ulgamlarynda näme üçin kelebek klapanlary ulanylýar?

Çalt jogap bermek üçin 90 graduslyk işleýiş
Diskiň pes garşylygy we gözegçilik edilýän basyş ýitgisi
Uly ölçegler üçin derweze klapanlaryndan has ykdysady

2. Ýangyndan goraýan kelebek klapanlaryň umumy görnüşleri we materiallary

Ýangyndan goraýan kebelek klapanlaryň köpüsi oýuk görnüşli ýa-da flanesli görnüşlidir.
Olar ýerleşýän ýer signallary bilen üpjün edilen. Açyk we ýapyk ýagdaýy ýangyn dolandyryş otagyna iberilip bilner.

2.1 Baglanyşyk görnüşleri

2.1.1 Oýukly Kelebek Klapan

Turbalaryň uçlarynda oýuklar kesilýär we muftalar bilen birikdirilýär.
Gurnamak çalt we kebşirleme talap edilmeýär.
Oýuk görnüşli kelebek klapantäze binalar we meýdançanyň täzeden abatlaýyş işleri üçin amatlydyr.
Ýangyn söndüriş ulgamlarynyň 80% -den gowragy şu görnüşi ulanýar.

2.1.2 Wafer Kelebek Klapan

Thewafer görnüşli klapangöwresiniň flanşlary ýok we iki turbanyň flanşlarynyň arasynda gönüden-göni gysylyp goýulýar.

Ol iň kiçi we iň ýeňil, ýöne gurnama wagtynda takyk deňleşdirmegi talap edýär.

2.1.3 Flanşly Kelebek Klapan

Iki ujunda hem flanşlar bar we olar boltlar bilen berkidilýär.
Möhürleme ygtybarly we tehniki hyzmat amatly.
Bu görnüş köplenç ýokary basyşly ýa-da uly turbageçirijiler üçin ulanylýar.

2.2 Möhürleme görnüşleri

2.2.1 Ýumşak oturgyçly kelebek klapan

Rezin möhürleme ulanylýar. Berk ýapylma netijeliligi.
Adaty temperaturada arassa suw üçin amatly.

2.2.2 Metal oturgyçly kelebek klapan

Metaldan metalamöhürlemek. Ýokary basyş üçin has gowy.
Hapaçylyklary bolup biljek suw üçin amatly.

Materiallar üçin klapan göwdesi, adatça, korroziýadan goranmak üçin epoksi örtükli süňk demirden ýasalýar.
Disk nikel örtükli çeýe demirden ýa-da polatdan ýasalýar.
Göwrüniň aşagy polatdan ýasalýar.

Ýangyn suwy köp halatlarda uzak wagtlap statik galýar. Korroziýa howpy ýokarydyr.
Bu materiallar uzak ömürli hyzmat üçin saýlanýar.

3. Ýangyndan Goraýyş Ulgamlarynda Esasy Basyş Derejeleri

3.1 Basym astynda teoretiki püskürme beýikligi

Ýangyn taslamalarynyň köpüsinde PN16 basyş derejesi hökmünde kesgitlenýär.

Hytaýyň GB 50974 – Ýangyn söndüriş suw üpjünçiligi we gidrant ulgamlarynyň dizaýn kodeksine laýyklykda, içerki ýangyn söndüriş ulgamlarynyň iş basyşy adatça 1,0 MPa we 1,6 MPa aralygynda bolýar.

Beýik jaýlar ýa-da uly giňişlikler üçin basyş has ýokary bolup biler.
Şeýle-de bolsa, PN16 eýýäm adaty binalaryň köpüsini öz içine alýar.

Köp adamlar şeýle basyş astynda suwuň nähili ýokary derejede püskürip biljekdigini soraýarlar.
Mysal üçin, ýangyn şlangynyň nasadkasyny alyp görsek, PN16 basyşy astynda suw teoriýa taýdan dikligine takmynan 163 metre ýetip bilýär.

Bu baha aşakdaky formula arkaly hasaplanýar:

h = P / (ρ × g)

Nirede:
P = 1.6 × 10⁶ Pa
ρ (suwuň dykyzlygy) ≈ 1000 kg/m³
g ≈ 9.81 m/s²

Hasaplanan netije:
h ≈ 163 m

Hakyky şertlerde, nasadka garşylygy, howa sürtülmesi we turba ýitgileri beýikligi azaldýar.
Hakyky püskürme beýikligi adatça 140–150 metre deňdir.
Bu köp gatly ýaşaýyş jaýlary we söwda merkezleri ýaly binalaryň köpüsi üçin ýeterlikdir.

3.2 Inženerçilik tejribesinde hakyky püskürme beýikligi

Ýangyn ulgamlarynda basyş nazaryýet taýdan däl.
Bu binanyň beýikligine gönüden-göni baglydyr.

Nasosy işe girizmek we togtatmak sebäpli turba ýitgilerini, howpsuzlyk çäklerini we basyş üýtgemelerini göz öňünde tutup, aşakdaky gymmatlyklar umumy kabul edilýär:

Şonuň üçin PN16 iň howpsuz we iň tygşytly saýlawa öwrülýär.

3.3 Ýangyn taslamalarynda umumy basyş derejeleri

Içerki ýangyn gidrant ulgamlary → PN16
Awtomatiki suw sepýän ulgamlar → PN16
Daşarky ot geçiriji turbalar → PN16 ýa-da ondan ýokary
Käbir taslamalarda ýangyn nasoslarynyň çykaryş liniýalary → PN20 / PN25

Eger basyş derejesi PN16-dan pes bolsa,
adatdan daşary ýagdaýlarda ulgamyň ýeterlik howpsuzlyk çägi ýetmezçiligi mümkin.