Suw çekiç näme?
Suw çekiç, elektrik togunyň birden kesilmegi ýa-da klapan gaty çalt ýapylmagy sebäpli basyşly suw akymynyň inersiýasy sebäpli, çekiçiň urmagy ýaly suw akymynyň şok tolkuny döreýär, şonuň üçin oňa suw çekiç diýilýär. Suw akymynyň öňe we yza şok tolkunlarynyň döredýän güýji, käte şeýle uly bolsa-da, klapanlara we nasoslara zyýan ýetirip biler.
Açyk klapan birden ýapylanda, suw klapana we turba diwaryna akyp, basyş döredýär. Turbanyň tekiz diwary sebäpli, soňraky suw akymy inersiýanyň täsiri astynda çalt iň ýokary derejä ýetýär we zyýan ýetirýär. Bu suwuklyk mehanikasyndaky "suw çekiç täsiri", ýagny oňyn suw çekiçidir. Suw üpjünçilik turbalarynyň gurluşygynda bu faktor göz öňünde tutulmalydyr.
Tersine, ýapyk klapan birden açylandan soň, ol hem negatiw suw çekiç diýilýän suw çekiçini öndürýär. Şeýle hem, onuň belli bir weýran ediji güýji bar, ýöne ol öňküsi ýaly uly däl. Elektrik suw nasos enjamy birden güýjini ýitirende ýa-da işe girende, basyş şokuna we suw çekiçiniň täsirine hem sebäp bolýar. Bu basyşyň şok tolkuny turba boýunça ýaýraýar, bu bolsa turbanyň ýerli basyşyna aňsatlyk bilen sebäp bolup, turbanyň ýarylmagyna we enjamlaryň zaýalanmagyna sebäp bolup biler. Şonuň üçin suw çekiçiniň täsirinden gorag suw üpjünçiligi inženerçiliginde esasy tehnologiýalaryň birine öwrüldi.
Suw çekiçiniň şertleri
1. Klapan birden açylýar ýa-da ýapylýar;
2. Suw nasos enjamy birdenkä dursa ýa-da işe başlasa;
3. Ýokary ýerlere bir turbaly suw eltmek (suw üpjünçiligi ýeriň beýiklik tapawudy 20 metrden geçýär);
4. Nasosynyň umumy basyşy (ýa-da işçi basyşy) uly;
5. Suw geçirijisindäki suwuň tizligi gaty uly;
6. Suw geçirijisi gaty uzyn we ýerüsti düýpli üýtgeýär.
Suw çekiçiniň howplary
Suw çekijiniň döredýän basyşyň ýokarlanmagy turba geçirijiniň adaty iş basyşyndan birnäçe gezek ýa-da hatda onlarça esse ýokary bolup biler. Şeýle uly basyş üýtgemeleri turba geçiriji ulgamyna esasan aşakdaky ýaly zyýan ýetirýär:
1. Turba geçirijisiniň güýçli titremegine we turba geçirijisiniň birleşmesiniň kesilmegine sebäp bolmak;
2. Klapan zaýalanan we turbanyň ýarylmagyna sebäp boljak derejede güýçli basyş we suw üpjünçilik ulgamynyň basyşy peselen;
3. Tersine, basyş gaty pes bolsa, turba ýykylar, klapan we berkidiji bölekler zaýalanar;
4. Suw nasosynyň tersine öwrülmegine, nasos otagyndaky enjamlara ýa-da turba geçirijilerine zyýan ýetirmegine, nasos otagynyň suwuň aşagynda galmagyna, şahsy pidalara we beýleki uly heläkçiliklere sebäp bolmagyna, şeýle hem önümçilik we durmuşa täsir etmegine sebäp bolmak.
Suw çekijini ýok etmek ýa-da azaltmak üçin gorag çäreleri
Suw çekiçine garşy köp sanly gorag çäreleri bar, ýöne suw çekiçiniň mümkin bolan sebäplerine görä dürli çäreler görülmelidir.
1. Suw geçirijisiniň akym tizligini azaltmak suw çekiji basyşyny belli bir derejede peseldip biler, ýöne suw geçirijisiniň diametrini artdyrar we taslama maýa goýumlaryny artdyrar. Suw geçirijilerini gurlanda, çökündilerden ýa-da eňňitde düýpli üýtgemelerden gaça durmaga üns berilmelidir. Nasos saklananda suw çekijisiniň ululygy, esasan, nasos otagynyň geometrik kellesi bilen baglanyşyklydyr. Geometrik kellesi näçe ýokary bolsa, nasos saklananda suw çekijisi şonça ulydyr. Şonuň üçin, ýerli şertlere laýyklykda makul nasos kellesi saýlanmalydyr. Nasosy heläkçilikde togtadandan soň, nasosy işe girizmezden ozal, gözegçilik klapanynyň arkasyndaky turba suw bilen doldurylýança garaşyň. Nasosy işe girizende suw nasosynyň çykyş klapanyny doly açmaň, ýogsam suwuň uly täsiri bolar. Köp nasos stansiýalarynda esasy suw çekiji heläkçilikleriniň köpüsi şeýle ýagdaýlarda bolýar.
2. Suw çekiçini aýyrýan enjamy gurnaň
(1) Yzygiderli basyş dolandyryş tehnologiýasyny ulanmak:
Suw üpjünçilik turba ulgamynyň basyşy iş şertleriniň üýtgemegi bilen yzygiderli üýtgeýändigi sebäpli, ulgamyň işlemegi wagtynda pes basyş ýa-da artykmaç basyş köplenç ýüze çykýar, bu bolsa suw çekiçine sezewar bolup, turbalara we enjamlara zyýan ýetirýär. Awtomatiki dolandyryş ulgamy turba ulgamynyň basyşyny dolandyrmak üçin ulanylýar. Suw nasosynyň başlamagyny, saklanmagyny we tizligini sazlamagy anyklamak, yzyna gaýtarmak, akymy dolandyrmak we soňra basyşy belli bir derejede saklamak mümkin. Nasosynyň suw üpjünçilik basyşyny mikrokompýuter arkaly yzygiderli basyşly suw üpjünçiligini saklamak we basyşyň aşa köp üýtgemeginiň öňüni almak üçin sazlap bolýar. Çekiçiň urulmagy ähtimallygy azalýar.
(2) Suw çekiçini aýyrýan enjamy gurnaň
Bu enjam, esasan, nasos togtadylanda suw çekijiniň urmagynyň öňüni alýar. Ol, adatça, suw nasosynyň çykyş turbasynyň golaýynda gurnalýar. Ol turbanyň öz basyşyny pes basyşly awtomatiki hereketi amala aşyrmak üçin güýç hökmünde ulanýar, ýagny turbadaky basyş bellenen gorag gymmatyndan pes bolanda, drenaj awtomatiki usulda açylýar we suwy çykarýar. Ýerli turbalaryň basyşyny deňleşdirmek we suw çekijiniň enjamlara we turbalara täsiriniň öňüni almak üçin basyşy ýeňilleşdirýär. Umuman, ýok edijileri iki görnüşe bölmek bolýar: mehaniki we gidrawliki. täzeden işe girizmek.
3) Uly kalibrli suw nasosynyň çykyş turbasyna haýal ýapylýan gözegçilik klapanyny gurnaň
Nasos togtadylanda suw çekijini netijeli aradan aýryp biler, ýöne klapan işledilende belli bir mukdarda suw yzyna akym bolandygy sebäpli, sorujy guýuda daşýan turba bolmaly. Haýal ýapylýan gözegçilik klapanlarynyň iki görnüşi bar: çekiç görnüşi we energiýa saklaýjy görnüşi. Bu görnüşli klapan klapanyň ýapylýan wagtyny zerurlyklara görä belli bir aralykda sazlap biler. Umuman, elektrik kesilenden soň klapanyň 70% -den 80% -ine çenli bölegi 3-7 sekuntyň dowamynda ýapylýar we galan 20% -den 30% -ine çenli böleginiň ýapylýan wagty suw nasosynyň we turba geçirijisiniň şertlerine görä, adatça 10-dan 30 sekunt aralygynda sazlanýar. Haýal ýapylýan gözegçilik klapanynyň turba geçirijisinde suw çekijini köprülemek üçin depe bolanda örän netijelidigini bellemek gerek.
(4) Bir taraply tolkun diňini gurnaň
Ol nasos stansiýasynyň golaýynda ýa-da turba geçirijiniň degişli ýerinde gurulýar we bir taraply güýçlendiriji diňiň beýikligi ol ýerdäki turba geçirijiniň basyşyndan pes bolýar. Turba geçirijisindäki basyş diňdäki suw derejesinden pes bolanda, güýçlendiriji diň suw sütüniniň döwülmeginiň öňüni almak we suw çekijiniň öňüni almak üçin turba geçirijisine suw berer. Şeýle-de bolsa, onuň nasosy togtatýan suw çekijiden başga suw çekijisine, meselem, klapan ýapýan suw çekijisine basyşy peseldýän täsiri çäklidir. Mundan başga-da, bir taraply güýçlendiriji diňde ulanylýan bir taraply klapanyň işi düýbünden ygtybarly bolmalydyr. Klapan döwülse, uly heläkçiliklere sebäp bolup biler.
(5) Nasos stansiýasynda aýlanyp geçýän turbany (klapan) gurnaň
Nasos ulgamy kadaly işleýän wagty, gözegçilik klapany ýapylýar, sebäbi nasosyň basyşly suw tarapyndaky suw basyşy sorujy tarapyndaky suw basyşyndan ýokary bolýar. Elektrik togunyň kesilmegi nasosy birden togtadanda, nasos stansiýasynyň çykyşyndaky basyş kesgin düşýär, sorujy tarapyndaky basyş bolsa kesgin ýokarlanýar. Bu tapawut basyşy astynda, suw sorujy esasy turbadaky wagtlaýyn ýokary basyşly suw gözegçilik klapan plastinkasyny itekläp, basyşly suw esasy turbasyna akýan wagtlaýyn pes basyşly suw bolup, ol ýerde pes suw basyşyny artdyrýar; beýleki tarapdan, suw nasosynyň sorujy tarapyndaky suw çekijiniň güýçlendiriji güýji hem azalýar. Şeýlelik bilen, nasos stansiýasynyň iki tarapyndaky suw çekijiniň ýokarlanmagy we aşak düşmegi gözegçilikde saklanýar, şeýlelik bilen suw çekiji howplaryny netijeli azaldýar we öňüni alýar.
(6) Köp basgançakly barlag klapanyny gurnaň
Uzyn suw geçirijisinde bir ýa-da birnäçe gözegçilik klapanlaryny goşuň, suw geçirijisini birnäçe bölege bölüň we her bölege gözegçilik klapanyny goýuň. Suw geçirijisindäki suw suw çekiç prosesi wagtynda yzyna akanda, gözegçilik klapanlary yzyna akýan akymy birnäçe bölege bölmek üçin biri-biriniň yzyndan ýapylýar. Suw geçirijisiniň her bir böleginde (ýa-da yzyna akýan akym böleginde) gidrostatik basyş gaty kiçi bolany üçin suw akymy azalýar. Çekiç güýçlendirijisi. Bu gorag çäresi geometrik suw üpjünçiliginiň beýiklik tapawudynyň uly bolan ýagdaýlarynda netijeli ulanylyp bilner; ýöne suw sütünleriniň bölünmeginiň mümkinçiligini aradan aýryp bilmeýär. Onuň iň uly kemçiligi: suw nasosynyň energiýa sarp edilişi adaty iş wagtynda artýar we suw üpjünçiliginiň bahasy ýokarlanýar.
(7) Suw çekijiniň turba geçirijisine täsirini azaltmak üçin turba geçirijiniň iň ýokary nokadynda awtomatiki çykaryş we howa üpjünçilik enjamlary gurnalýar.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 23-nji noýabry