1. EN593 kelebek klapany näme?
EN593 kebelek klapany BS EN 593:2017 standartyna laýyklykda dizaýn edilen we öndürilen metal kebelek klapanyny aňladýar, bu standart “Senagat klapanlary - Umumy metal kebelek klapanlary” diýlip atlandyrylýar. Bu standart Britaniýanyň Standartlar Instituty (BSI) tarapyndan neşir edilýär we Ýewropa standartlaryna (EN) laýyk gelýär, kebelek klapanlarynyň dizaýny, materiallary, ölçegleri, synagdan geçirilmegi we işlemegi üçin giňişleýin çarçuwany üpjün edýär.
EN593 kelebek klapanlary metal klapan göwdeleri we dürli birikdirmek usullary, mysal üçin, wafer görnüşli, lyba görnüşli ýa-da iki flanşly bilen häsiýetlendirilýär. Bu kelebek klapanlar dürli basyş we temperatura şertlerinde işläp bilýärler. Bu standart klapanlaryň howpsuzlyk, berklik, utgaşyklylyk we ygtybarlylyk üçin berk talaplara laýyk gelýändigini üpjün edýär.
2. EN593 Kelebek klapanlarynyň esasy aýratynlyklary
* Çärýek öwrümli işleýiş: Kelebek klapanlary klapan diskini 90 gradus aýlamak arkaly işleýär, bu bolsa akymyň çalt we netijeli dolandyrylmagyny üpjün edýär.
* Ykjam dizaýn: Derweze klapanlary, şar klapanlary ýa-da globus klapanlary bilen deňeşdirilende, kebelek klapanlar ýeňil we ýer tygşytlaýjy bolup, olary çäkli meýdanly gurnamalar üçin amatly edýär.
* Dürli uç birikmeleri: Plastinka, lyba, goşa flanş, ýeke flanş ýa-da U görnüşli dizaýnlarda elýeterli, dürli turba ulgamlary bilen utgaşykly.
* Korroziýa garşylygy: Korroziýa şertlerinde berkligini üpjün etmek üçin ýokary hilli korroziýa garşy materiallardan ýasalýar.
* Pes moment: Moment talaplaryny azaltmak üçin niýetlenen, kiçi hereketlendirijiler bilen awtomatlaşdyrmany üpjün edýär we çykdajylary azaldýar.
* Sızmasyz möhürleme: Köp EN593 klapanlary ygtybarly işlemek üçin köpürjikli möhürleme üpjün edýän elastik ýumşak oturgyçlar ýa-da metal oturgyçlar bilen üpjün edilýär.
3. BS EN 593: 2017 Standart maglumatlar
2025-nji ýyldan başlap, BS EN 593 standarty 2017-nji ýylyň wersiýasyny kabul edýär. EN593 metal kebelek klapanlary üçin giňişleýin gollanma bolup, dizaýn, materiallar, ölçegler we synag üçin minimal talaplary görkezýär. Aşakda senagat maglumatlary bilen goldanylýan standartyň esasy mazmunyna jikme-jik giriş berilýär.
3.1. Standartyň çäkleri
BS EN 593:2017 standarty umumy maksatlar üçin, şol sanda suwuklygyň akymyny izolýasiýa etmek, düzgünleşdirmek ýa-da dolandyrmak üçin ulanylýan metal kebelek klapanlaryna degişlidir. Ol turba uçlary birleşdirilen dürli görnüşli klapanlary öz içine alýar, mysal üçin:
* Wafer görnüşi: Iki flanşyň arasynda gysylyp, ykjam gurluşa we ýeňil dizaýna eýedir.
* Lýug görnüşi: Turbalaryň ujunda ulanmak üçin amatly, dişli goýma deşikleri bar.
* Iki flanesli: Turba flaneslerine gönüden-göni bolt bilen berkidilen bitewi flaneslere eýedir.
* Bir flanşly: Klapan göwdesiniň merkezi okunyň ugrunda bitewi flanşlar bar.
* U görnüşli: Iki flanesli uçly we ykjam ýüzbe-ýüz ölçegli wafer görnüşli klapanyň ýörite görnüşi.
3.2. Basym we ölçeg aralygy
BS EN 593:2017 kebelek klapanlary üçin basyş we ölçeg aralyklaryny kesgitleýär:
* Basyş derejeleri:
- PN 2.5, PN 6, PN 10, PN 16, PN 25, PN 40, PN 63, PN 100, PN 160 (Ýewropa basyş derejeleri).
- 150-nji synp, 300-nji synp, 600-nji synp, 900-nji synp (ASME basyş derejeleri).
* Ölçeg aralygy:
- DN 20-den DN 4000-e çenli (nominal diametri, takmynan 3/4 dýuýmdan 160 dýuýma çenli).
3.3. Dizayn we önümçilik talaplary
Bu standart klapanyň ygtybarlylygyny we işini üpjün etmek üçin anyk dizaýn kriteriýalaryny kesgitleýär:
* Klapan göwdesiniň materialy: Klapanlar çeýe demir, uglerod polat (ASTM A216 WCB), poslamaýan polat (ASTM A351 CF8/CF8M) ýa-da alýumin bürünç (C95800) ýaly metal materiallardan öndürilmelidir.
* Klapan diskiniň dizaýny: Klapan diski merkezi ýa-da eksentrik bolup biler (oturgyçlaryň aşynmagyny we momenti azaltmak üçin üýtgedilen).
* Klapan oturgyjynyň materialy: Klapan oturgyçlary ulanylyşyna baglylykda elastik materiallardan (meselem, rezin ýa-da PTFE) ýa-da metal materiallardan ýasalyp bilner. Elastik oturgyçlar nol sızmasyz möhürleme üpjün edýär, metal oturgyçlar bolsa nol sızma gazanmagyň daşyndan ýokary temperatura we poslama garşy hem çydamly bolmalydyr.
* Ýüzbe-ýüz ölçegler: Turba ulgamlary bilen utgaşyklylygyny üpjün etmek üçin EN 558-1 ýa-da ISO 5752 standartlaryna laýyk gelmelidir.
* Flanş ölçegleri: Klapan görnüşine baglylykda EN 1092-2 (PN10/PN16), ANSI B16.1, ASME B16.5 ýa-da BS 10 D/E tablisalary ýaly standartlar bilen gabat gelýär.
* Ötüriji: Klapanlar el bilen (tutgaýjy ýa-da reduktor) ýa-da awtomatiki usulda (pnewmatik, elektrik ýa-da gidrawliki ötüriji) işledilip bilner. Ötürijiniň standartlaşdyrylan gurnamasyny üpjün etmek üçin ýokarky flanş ISO 5211 standartlaryna laýyk gelmelidir.
3.4. Synag we barlag
Hili we öndürijiligi üpjün etmek üçin BS EN 593:2017 berk synagdan geçirmegi talap edýär:
* Gidrawliki basyş synagy: Klapanyň görkezilen basyşda sızmasyzdygyny barlaýar.
* Işleýiş synagy: Simulýasiýa edilen şertlerde sazlaşykly işlemegi we degişli momenti üpjün edýär.
* Syzyk synagy: EN 12266-1 ýa-da API 598 standartlaryna laýyklykda elastik klapan oturgyjynyň köpürjikli möhürlenendigini tassyklaň.
* Barlag şahadatnamasy: Öndüriji standartlara laýyk gelýändigini barlamak üçin synag we barlag hasabatlaryny bermelidir.
3.5. EN593 Kelebek klapanlarynyň ulanylyşy
* Suwy arassalamak: Dürli süýji suwlaryň, deňiz suwlarynyň ýa-da hapa suwlaryň akymyny kadalaşdyryň we izolýasiýa ediň. Korroziýa garşy materiallar we örtükler olary agyr gurşawlar üçin amatly edýär.
* Himiýa we nebithimiýa senagaty: Kislotalar, alkallar we erginler ýaly aşyndyryjy suwuklyklary işläp çykarmak, PTFE oturgyçlary we PFA bilen örtülen klapan diskleri ýaly materiallardan peýdalanmak.
* Nebit we gaz: Turba geçirijilerinde, nebiti gaýtadan işleýän zawodlarda we deňiz platformalarynda ýokary basyşly, ýokary temperaturaly suwuklyklary dolandyrmak. Iki gezeklik dizaýn bu şertlerde berkligi üçin has amatlydyr.
* HVAC ulgamlary: Ýyladyş we sowadyş ulgamlarynda howanyň, suwuň ýa-da sowadyjy maddanyň akymyny dolandyrmak.
* Energiýa öndürmek: Elektrik stansiýalarynda bug, sowadyjy suw ýa-da beýleki suwuklyklary kadalaşdyrmak.
* Azyk we derman senagaty: Çirklenmez işlemegi üpjün etmek we arassaçylyk standartlaryna laýyk gelmek üçin FDA-nyň talaplaryna laýyk materiallary (PTFE we WRA tarapyndan tassyklanan EPDM ýaly) ulanmak.
3.6. Hyzmat we barlag
Uzak möhletli işlemegi üpjün etmek üçin EN593 kelebek klapanlary yzygiderli tehniki hyzmat talap edýär:
* Barlag ýygylygy: Her alty aýdan bir ýyla çenli aşynma, poslama ýa-da işleýiş meseleleri üçin barlaň.
* Ýaglamak: Sürtülmäni azaldyň we klapan ömrüni uzaldyň.
* Klapan oturgyjyny we möhürini barlamak: Sızmalaryň öňüni almak üçin elastik ýa-da metal klapan oturgyçlarynyň bitewüligini barlaň.
* Ötürijiniň tehniki hyzmaty: Pnewmatik ýa-da elektrik ötürijileriniň galyndylaryň ýokdugyna we kadaly işlemegine göz ýetiriň.
4. Beýleki standartlar API 609 bilen deňeşdirmek
BS EN 593 umumy senagat ulanylyşynda ulanylyp bilinse-de, ol nebit we gaz ulgamlary üçin ýörite işlenip düzülen API 609 standartyndan tapawutlanýar. Esasy tapawutlar:
* Ulanylyş ugurlary: API 609 nebit we gaz gurşawyna ünsi jemleýär, BS EN 593 bolsa suwy arassalamak we umumy önümçilik ýaly has giň pudaklary öz içine alýar.
* Basyş derejeleri: API 609 adatça 150-den 2500-e çenli synpy öz içine alýar, BS EN 593 bolsa PN 2.5-den PN 160-a çenli we 150-den 900-e çenli synpy öz içine alýar.
* Dizaýn: API 609 korroziýa garşy materiallaryň agyr şertlere çydamly bolmagyny nygtaýar, BS EN 593 bolsa has çeýe materiallary saýlamaga mümkinçilik berýär.
* Synag: Iki standart hem berk synagdan geçmegi talap edýär, ýöne API 609 nebit we gaz ulgamlarynda örän möhüm bolan ot çydamly dizaýn üçin goşmaça talaplary öz içine alýar.
5. Netije
| Aýratynlyk | EN 593 tarapyndan kesgitlenen esasy taraplar |
| Klapan görnüşi | Metallik kelebek klapanlary |
| Operasiýa | Mexaniki, dişli, pnewmatik, elektrik |
| Ýüzbe-ýüz ölçegler | EN 558 20-nji seriýa (wafer/gulak) ýa-da 13/14-nji seriýa (flanşly) laýyklykda |
| Basyş derejesi | Adatça PN 6, PN 10, PN 16 (üýtgäp biler) |
| Dizayn temperaturasy | Ulanylýan materiallara bagly |
| Flanşyň utgaşyklylygy | EN 1092-1 (PN flanşlary), ISO 7005 |
| Synag standartlary | Basyş we syzma synaglary üçin EN 12266-1 |
BS EN 593:2017 standarty metal kebelek klapanlaryň dizaýny, önümçiligi we synagdan geçirilmegi üçin berk çarçuwany üpjün edýär, olaryň ygtybarlylygyny, howpsuzlygyny we dürli ulanylyşlarda işlemegini üpjün edýär. Standartyň basyş derejelerine, ölçeg aralyklaryna, materiallara we synaglara bolan talaplaryna eýermek arkaly önüm öndürijiler global hil ölçeglerine laýyk gelýän klapanlary öndürip bilerler.
Size wafer görnüşli, lyuk görnüşli ýa-da iki flanesli kelebek klapanlar gerek bolsa-da, EN 593 standartyna laýyk gelmek üznüksiz integrasiýany, berkligi we suwuklygyň netijeli dolandyrylmagyny üpjün edýär.